Katarzyna Gawłowa
Biografia
Katarzyna Gawłowa urodziła się 14 grudnia 1896 roku w Zielonkach jako Katarzyna Chrzan. Pochodziła z ubogiej rodziny chłopskiej, była jednym z pięciorga dzieci. Od najmłodszych lat ciężko pracowała w gospodarstwie, ale już wtedy przejawiała artystyczne zamiłowania, malując na ścianach domu.
W 1932 roku wyszła za mąż za wdowca z czwórką dzieci. Jej mąż zmarł w 1939 roku, po siedmiu latach małżeństwa. Po jego śmierci skupiła się na pracy i malarstwie, choć jej twórczość pozostała nieznana szerszej publiczności przez wiele lat.
Jej talent odkryto dopiero w 1973 roku, gdy miała 77 lat. Zauważyli ją krakowscy plastycy Mieczysław Górowski i Jacek Łodziński, który później został jej mecenasem. W 1977 roku w Muzeum Etnograficznym w Krakowie odbył się jej pierwszy i jedyny wernisaż, zorganizowany w formie wesela. Wtedy też zaczęła malować na dyktcie i papierze, wcześniej tworzyła wyłącznie na ścianach, sufitach, drzwiach i piecu, co jakiś czas odnawiając motywy.
Jej prace trafiły m.in. do warszawskiej Zachęty, a oglądał je także dyrektor paryskiego Centrum Pompidou. Malowała głównie temperą, mieszając kolory, przedstawiając wątki ludowe i sakralne, często łącząc je w jednym dziele. Charakterystyczne dla jej stylu były intensywne barwy, białe płaskie twarze postaci oraz centralne umieszczanie sylwetek. Często dodawała do obrazów własne wiersze, komentarze i przyśpiewki.
Katarzyna Gawłowa zmarła 17 maja 1982 roku w swojej rodzinnej miejscowości, pozostawiając po sobie bogaty dorobek artystyczny, który zyskał uznanie krytyków i miłośników sztuki naiwnej.